1. آشیانه هر حیوان برایش خوشایند است.
2. عشق و رنج با هم زندگی می کنند.
3. عشق یک کار انجام می ده پول همه کار.
4. .عشق نيرومندِ اما پول نيرومند ترِ.
5. دوست باوفا زیباترین گنجِ. 
6.  خدا هنوز نخوابیده. 
7. الاغ به الاغ احمقیُ سرزنش می کنه.
8. صورت زیبا نصف جهازِ. 
9. خونه نو خوبه و دوست قدیمی.
10. مردِ شجاع اما در خونه. 

 آنتونی گرابوسکی پدر شعر اسپرانتو نامیده می شود. اوج هنر خود را در ترجمه شعر حماسی ملی لهستان با نام " آقای تادئو" اثر "آدام میتسکیه ویچ" نشان می دهد. مترجم در ترجمه این اثر به اسپرانتو هم به فرم و هم به محتوا وفادار مانده است. در این ترجمه او از 209  واژه جدید استفاده کرد که بیش از نیمی از آن لغات در PIV یافت می شود.

دوره اول: پس از سال 1889 تا جنگ جهانی اول (1887 – 1914)

دوره دوم: دوره بین جنگ جهانی اول و جنگ جهانی دوم (1919 – 1940)

دوره سوم: پس از جنگ جهانی دوم تا زمان ما (1945 - )

   مارک فتز در سال 1980 اسپرانتیست شد. در آمریکا به دنیا آمد و در بریتانیا به تحصیل پرداخت. زمانی طولانی در نیوزلند اقامت گزید و اکنون در کانادا زندگی می کند. او دارای دکترای ترجمه و روزنامه نگار است. ویراستاری نشریه اسپرانتو را بر عهده داشت و نویسنده کتاب "خدمتگزار ایده" و "دموکراسی زبان" می باشد. او جانشین سازمان جهانی UEA بوده و در دانشگاه دولتی سانفرانسیسکو به تدریس اسپرانتو مشغول است و مدیر بنیاد مطالعات اسپرانتو می باشد.

همه هراس من این است
که تو بیایی و دیر باشد
درختم بی سیب
و من بی چیزی برای نثارت

هراس من این است
که تو بیایی و دیر باشد
رود یخ زده
و من نتوانم ترا با قایقم
به تماشای ماه و آب ببرم

هراس من این است
که تو بیایی و دیر باشد
در انتظار تو   تنهای تنها
در قایقی از سیب معطر پرام

Mikaelo Ternavski

mi pleje timas
ke vi alvenos, sed jam tardos
ne havos pomojn mia pomarbo
kaj mi nenion povos
al vi proponi

mi pleje timas
ke vi alvenos sed jam tardos
rivero glaciiĝos kaj mi ne povos
veturigi vin en mia boato
kvankam la boaton mi ankoraŭ havos

mi pleje timas
ke vi alvenos sed jam tardos
... mi estas sola ... en mia boato
plena de aromaj pomoj